
Hakaret Suçu
Hakaret Suçu Nedir? (TCK 125)
Hakaret Suçunun Cezası, Şikayet Süresi ve Yargıtay Kararları
Hakaret suçu, Türk Ceza Kanunu’nda bireyin onur, şeref ve saygınlığını korumayı amaçlayan temel suç tiplerinden biridir. 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 125 ila 131. maddeleri arasında düzenlenen bu suç, kişinin toplum içindeki itibarı ile kişilik haklarını korumayı hedeflemektedir.
Ceza hukuku bakımından hakaret, bir kimsenin şeref, haysiyet ve saygınlığını zedeleyebilecek nitelikte bir fiil isnadı veya sövme suretiyle işlenir. Kanun koyucu bu suçla bireyin hem toplum içindeki itibarı hem de kişisel saygınlığını korumaktadır.
Hakaret suçu uygulamada çoğu zaman;
-
sosyal medya paylaşımları
-
WhatsApp mesajları
-
telefon konuşmaları
-
tartışma sırasında söylenen sözler
-
yazılı veya sözlü ithamlar
şeklinde ortaya çıkmaktadır.
Türk Ceza Kanunu’na Göre Hakaret Suçu (TCK m.125)
Türk Ceza Kanunu’nun 125. maddesine göre hakaret suçu iki farklı şekilde işlenebilir.
Somut Fiil veya Olgu İsnadı
Bir kişiye belirli bir suç veya olay isnat edilmesi hakaret suçunu oluşturabilir.
Örneğin:
“Ayşe mağazadan sürekli kıyafet çalıyor.”
şeklindeki bir ifade belirli bir fiilin isnadı olduğundan kişinin toplum içindeki saygınlığını zedeleyebilir.
Sövme Suretiyle Hakaret
Kişiyi küçük düşürmeye yönelik doğrudan aşağılayıcı sözler de hakaret suçunu oluşturur.
Örneğin:
“Yavşak polis, bana neden ceza yazıyorsun.”
şeklindeki ifade Yargıtay uygulamasında hakaret olarak değerlendirilmektedir.
Hakaret Suçunun Mağduru Kim Olabilir?
Hakaret suçu yalnızca gerçek kişilere karşı işlenebilir.
Şirketler, dernekler, vakıflar veya spor kulüpleri gibi tüzel kişiler hakaret suçunun mağduru olamaz.
Örneğin:
“X şirketini sinkaf edeyim” şeklindeki ifade doğrudan bir gerçek kişiyi hedef almadığı için hakaret suçu oluşmayabilir.
Ancak:
“X şirketinin yöneticilerini sinkaf edeyim”
ifadesi gerçek kişilere yöneldiği için hakaret suçunu oluşturabilir.
Yargıtay 18. Ceza Dairesi’nin 2019/36 sayılı kararında da tüzel kişilik olan bir vakfın hakaret suçunun mağduru olamayacağı açıkça ifade edilmiştir.
Hakaret Suçunun Cezası
Türk Ceza Kanunu’nun 125. maddesine göre hakaret suçunun cezası:
3 aydan 2 yıla kadar hapis veya adli para cezasıdır.
Ancak bazı durumlarda ceza artırılmaktadır.
Hakaret Suçunun Nitelikli Halleri
Aşağıdaki durumlarda cezanın alt sınırı 1 yıldan az olamaz:
-
Kamu görevlisine görevinden dolayı hakaret edilmesi
-
Kişinin dini, siyasi veya felsefi görüşleri nedeniyle hakaret edilmesi
-
Kişinin mensup olduğu dinin kutsal değerlerine hakaret edilmesi
Hakaret suçunun alenen işlenmesi halinde ceza ayrıca 1/6 oranında artırılır.
Hakaret Suçu Şikayete Tabi midir?
Hakaret suçunun temel şekli şikayete bağlıdır.
Hakarete uğrayan kişi:
Faili ve hakaret fiilini öğrendiği tarihten itibaren 6 ay içinde şikayette bulunmalıdır.
Ancak her durumda şikayet süresi:
Fiilin işlendiği tarihten itibaren en fazla 2 yıldır.
Bu süre geçtikten sonra şikayet hakkı düşer.
Hakaret Suçunda Zamanaşımı
Hakaret suçunda dava zamanaşımı süresi:
8 yıldır.
Bu süre içerisinde dava açılmazsa veya dava sonuçlanmazsa dava zamanaşımına uğrar.
Hakaret Suçunda Görevli Mahkeme
Hakaret suçlarına ilişkin davalarda görevli mahkeme:
Asliye Ceza Mahkemesi’dir.
Hakaret Suçunda Önödeme
Hakaret suçlarının büyük bir kısmı önödeme kapsamındadır.
Önödeme şu anlama gelir:
Şüpheli belirlenen miktarı öderse ceza davası açılmaz veya açılmış dava düşer.
Örneğin sosyal medya üzerinden hakaret suçunda çoğu zaman yaklaşık 9000 TL civarında bir önödeme teklif edilmektedir.
Bu tutar ödendiğinde dosya kapanır.
Ancak kamu görevlisine görevinden dolayı hakaret suçunda önödeme uygulanmaz.
Hakaret Suçunda Uzlaşma
Hakaret suçu uzlaştırma kapsamındaki suçlar arasında yer almaz.
Ancak hakaret suçu başka bir suçla birlikte işlenmişse ve o suç uzlaşma kapsamındaysa uzlaşma uygulanabilir.
Hangi Sözler Hakaret Sayılır?
Uygulamada aşağıdaki sözler hakaret suçu kapsamında değerlendirilebilmektedir:
-
şerefsiz
-
haysiyetsiz
-
aptal
-
salak
-
geri zekalı
-
yavşak
-
fahişe
-
müsvedde
Ayrıca bir suç isnadı içeren sözler de hakaret sayılabilir.
Örneğin:
-
hırsız
-
dolandırıcı
-
rüşvetçi
-
sahtekar
Hayvan İsimleriyle Hakaret
Yargıtay uygulamasında bazı hayvan isimleri de hakaret sayılmaktadır.
Örneğin:
-
eşek
-
köpek
-
öküz
-
sığır
-
çakal
-
it
-
sıpa
Hakaret Sayılmayan Sözler
Her kaba söz hakaret suçu oluşturmaz.
Örneğin:
-
terbiyesiz
-
saygısız
-
riyakar
-
yalancı
-
lan
-
ulan
çoğu durumda hakaret sayılmamaktadır.
Ayrıca beddua içeren sözler de hakaret sayılmaz.
Örneğin:
-
Allah belanı versin
-
Allah seni bildiği gibi yapsın
-
Cehenneme kadar yolun var
Sosyal Medyada Hakaret Suçu
Hakaret suçunun günümüzde en sık işlendiği alanlardan biri sosyal medya platformlarıdır.
Hakaret suçu aşağıdaki platformlarda işlenebilir:
-
Instagram
-
Twitter (X)
-
Facebook
-
WhatsApp
-
Telegram
-
YouTube yorumları
Sosyal medya üzerinden yapılan hakaretler de ceza hukuku bakımından hakaret suçu oluşturabilir.
Gıyapta Hakaret Suçu
Hakaret mağdurun yokluğunda işlenmişse suçun oluşması için:
En az üç kişi tarafından duyulması veya öğrenilmesi gerekir.
Bu duruma ceza hukukunda ihtilat denir.
Hakaret Suçunda Deliller
Hakaret suçunun ispatı için aşağıdaki deliller kullanılabilir:
-
tanık beyanları
-
telefon kayıtları
-
WhatsApp yazışmaları
-
sosyal medya mesajları
-
ses kayıtları
-
ekran görüntüleri
Ayrıca noterlerin e-tespit sistemi de internet üzerindeki hakaret içerikli paylaşımların tespitinde kullanılmaktadır.
Hakaret Suçunda Manevi Tazminat
Hakaret fiili aynı zamanda haksız fiil niteliği taşıdığı için mağdur ayrıca manevi tazminat davası açabilir.
Bu dava:
Asliye Hukuk Mahkemesi’nde açılır.
Hakaret Suçunda HAGB ve Ceza Erteleme
Mahkeme hakaret suçunda;
-
Hükmün açıklanmasının geri bırakılması (HAGB)
-
Ceza erteleme
-
Adli para cezasına çevirme
kararı verebilir.
Sık Sorulan Sorular
Hakaret suçunda şikayet süresi kaç gündür?
Hakaret suçunda şikayet süresi 6 aydır.
Hakaret suçunda dava zamanaşımı kaç yıldır?
Hakaret suçunda dava zamanaşımı 8 yıldır.-
WhatsApp mesajı hakaret sayılır mı?
Evet. WhatsApp mesajı yoluyla yapılan hakaret TCK 125 kapsamında suç oluşturabilir.
Sosyal medya hakaret suçuna girer mi?
Evet. Instagram, Twitter veya Facebook üzerinden yapılan hakaretler de suçtur.
Her Olay Farklıdır, Hukuki Destek Hayati Önem Taşır
📞 Hukuki Destek İçin Bizimle İletişime Geçin:
Telefon: 0533 899 73 51
E-posta: info@avezgiozok.com
Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır. Somut uyuşmazlıklarınız için bir ceza hukuku avukatına danışmanız önerilir.